Od niedzieli, 23 sierpnia 2026 roku, urzędy stanu cywilnego zaczną stosować nowe wzory dokumentów. Zmiana ma umożliwić transkrypcję zagranicznych aktów małżeństwa par jednopłciowych bez wpisywania kobiety jako mężczyzny lub mężczyzny jako kobiety.
Nowe rozwiązania będą obowiązywały we wszystkich urzędach stanu cywilnego w kraju, a więc także w Koszalinie. Wynikają z rozporządzenia ministra cyfryzacji z 22 maja 2026 roku, opublikowanego w Dzienniku Ustaw pod pozycją 667.
Zmiany obejmują odpisy zupełne i skrócone aktów małżeństwa oraz zaświadczenia dotyczące danych znajdujących się w rejestrze stanu cywilnego. Przygotowano dokumenty dostosowane do trzech możliwych konfiguracji:
Wprowadzono również rubryki pozwalające prawidłowo wskazać płeć każdej osoby. Odpis aktu powstałego w wyniku transkrypcji będzie zawierał informację, że małżeństwo zostało zawarte poza granicami Polski.
Dokumenty wydawane osobom zawierającym małżeństwo w Polsce nie zmienią się. Ministerstwo Cyfryzacji podkreśla, że reforma dotyczy rejestracji zagranicznych aktów stanu cywilnego.
Dotychczasowe formularze przewidywały wyłącznie rubryki dotyczące kobiety i mężczyzny. Powodowało to problemy przy wykonywaniu wyroków sądów administracyjnych dotyczących zagranicznych małżeństw par jednopłciowych.
W maju 2026 roku warszawski USC dokonał pierwszej takiej transkrypcji. Z powodu niedostosowanych formularzy jednego z małżonków trzeba było wpisać w rubryce przeznaczonej dla kobiety. Nowe dokumenty mają zakończyć podobne praktyki.
– To koniec administracyjnej fikcji i niepewności, z którą przez lata mierzyły się polskie rodziny. To koniec tymczasowego wpisywania w akcie kobiet jako mężczyzn lub mężczyzn jako kobiet – oświadczył wicepremier i minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski.
Jak podkreślił, zmiana ma zapewnić obywatelom równe traktowanie, poszanowanie godności oraz większą przewidywalność decyzji administracyjnych.
Transkrypcja polega na przeniesieniu treści dokumentu sporządzonego za granicą do polskiego rejestru stanu cywilnego. Nowe wzory usuwają techniczną przeszkodę, która utrudniała wpisywanie zagranicznych aktów.
Zmiana nie wprowadza możliwości zawierania małżeństw jednopłciowych w Polsce i nie modyfikuje dokumentów sporządzanych w związku z małżeństwem zawartym przed polskim kierownikiem USC.
Nowe regulacje pozostają przedmiotem sporu prawnego i politycznego. Część samorządowców zapowiadała odmowę ich stosowania, powołując się na konstytucyjną ochronę małżeństwa jako związku kobiety i mężczyzny. Rozporządzenie zostało również zakwestionowane w orzeczeniu Trybunału Konstytucyjnego, którego status i skuteczność są z kolei podważane przez stronę rządową.
Ministerstwo Cyfryzacji stoi na stanowisku, że po wejściu nowych wzorów w życie transkrypcja będzie możliwa bez konieczności każdorazowego uzyskiwania wyroku sądu administracyjnego. Rozporządzenie zacznie obowiązywać po trzymiesięcznym okresie przygotowawczym.