Największy kurhan w Pławnie odsłania tajemnice. Archeolodzy dotarli do kamiennego bruku

Badaniami kieruje dr Andrzej Kasprzak z Muzeum w Koszalinie. W pracach uczestniczą również studenci i wolontariusze. Obiekt, na którym skupiają się w tym sezonie, ma blisko 20 metrów średnicy i jest największym spośród kurhanów znajdujących się na cmentarzysku.

Kamienna konstrukcja pod ziemnym nasypem

Po usunięciu części ziemnego nasypu badacze dotarli do wykonanego z kamieni bruku. Na obecnym etapie konstrukcja jest dokładnie oczyszczana, fotografowana, mierzona i dokumentowana.

Dopiero dalsze prace pozwolą ustalić jej dokładny układ, przeznaczenie oraz związek z pochówkiem znajdującym się pod kurhanem. Archeolodzy nie formułują jeszcze ostatecznych wniosków – odkrycie wymaga szczegółowego przebadania.

Prace przy największym kurhanie rozpoczęto już w poprzednim sezonie. W 2025 roku archeolodzy potwierdzili, że nasyp otaczał rów, którego głębokość dochodziła miejscami do jednego metra. Przygotowano wówczas teren do rozpoczęcia badań samego kurhanu.

Ślady kultury wielbarskiej i Gotów

Cmentarzysko w Pławnie związane jest z kulturą wielbarską, rozwijającą się na Pomorzu od drugiej połowy I wieku naszej ery. Archeolodzy łączą ludność tej kultury z plemieniem Gotów.

Stanowisko było użytkowane od schyłku I do pierwszych dziesięcioleci III wieku. Odkryto na nim zarówno pochówki ciałopalne, jak i groby szkieletowe. Do naszych czasów niespalone szczątki ludzkie przeważnie się jednak nie zachowały.

Znajdujące się na terenie nekropolii kręgi i kurhany są świadectwem obrzędów pogrzebowych oraz organizacji społeczności, która zamieszkiwała Pomorze niemal dwa tysiące lat temu.

Jedno z sześciu takich cmentarzysk w Polsce

Pławno jest jednym z zaledwie sześciu znanych w Polsce cmentarzysk, na których zachowały się kręgi kamienne. Wszystkie takie stanowiska znajdują się na Pomorzu. Dwa z nich – Pławno oraz Grzybnica – pozostają pod opieką merytoryczną Muzeum w Koszalinie.

Stanowisko odkryto w 2014 roku. Pierwsze regularne wykopaliska przeprowadzono dwa lata później i od początku kieruje nimi dr Andrzej Kasprzak. Każdy sezon badań dostarcza kolejnych informacji o społeczności związanej z kulturą wielbarską, jej zwyczajach pogrzebowych oraz sposobie wznoszenia monumentalnych konstrukcji.

Tegoroczne prace przy największym kurhanie mogą okazać się jednym z najważniejszych etapów badań cmentarzyska. Na ostateczne odpowiedzi trzeba jednak poczekać do zakończenia eksploracji i analizy zgromadzonego materiału.