Do końca 2025 roku w województwie zachodniopomorskim z zasiłku za okres uzupełniającego urlopu macierzyńskiego skorzystało 105 osób. W całym kraju świadczenie pobrało w tym czasie 3,9 tys. osób. Z kolei w okresie od stycznia do lutego 2026 roku zasiłek otrzymywało już 1,7 tys. osób. Są to dane obejmujące wypłaty finansowane z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, realizowane zarówno przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, jak i pracodawców.
Więcej czasu dla rodziców i dzieci
Uzupełniający urlop macierzyński został wprowadzony z myślą o rodzicach dzieci urodzonych przedwcześnie, ale nie tylko. Przysługuje on również wtedy, gdy dziecko urodzi się o czasie, lecz z powodu stanu zdrowia musi pozostać w szpitalu. Dzięki temu rodzice zyskują dodatkowy czas na opiekę nad dzieckiem, które szczególnie potrzebuje ich obecności.
Świadczenie za okres tego urlopu wynosi 100 procent podstawy wymiaru zasiłku i może być wypłacane matce albo ojcu dziecka, pod warunkiem że są objęci ubezpieczeniem.
Kto może skorzystać z urlopu
Wymiar uzupełniającego urlopu macierzyńskiego zależy od tygodnia ciąży, w którym dziecko się urodziło, jego masy urodzeniowej oraz długości pobytu w szpitalu.
Jeżeli dziecko urodziło się przed ukończeniem 28. tygodnia ciąży lub ważyło nie więcej niż 1000 gramów, rodzic może otrzymać maksymalnie do 15 tygodni dodatkowego urlopu.
W przypadku dzieci urodzonych po 28., ale przed ukończeniem 37. tygodnia ciąży, z masą większą niż 1000 gramów, urlop może wynieść maksymalnie 8 tygodni.
Uprawnienie przysługuje także rodzicom dzieci urodzonych po 37. tygodniu ciąży, jeśli noworodek przebywał w szpitalu co najmniej dwa kolejne dni, a pierwszy dzień hospitalizacji przypadł między 5. a 28. dniem po porodzie. W takiej sytuacji również można otrzymać do 8 tygodni dodatkowego urlopu.
Jak przypomina Urszula Juszczyk, dyrektor Departamentu Zasiłków w Centrali ZUS, początkowo nowe uprawnienie kojarzono głównie z wcześniakami, jednak obejmuje ono również określone sytuacje dotyczące dzieci urodzonych w terminie, ale wymagających hospitalizacji.
Także dla rodziców adopcyjnych i zastępczych
Z uzupełniającego urlopu mogą korzystać również rodzice adopcyjni oraz rodziny zastępcze, o ile nie są rodziną zastępczą zawodową. Dotyczy to sytuacji, gdy dziecko po przyjęciu na wychowanie przebywało w szpitalu.
Jeśli podczas jednego porodu urodzi się więcej niż jedno dziecko, przy ustalaniu wymiaru urlopu bierze się pod uwagę wagę dziecka o najniższej masie urodzeniowej oraz okres hospitalizacji dziecka, które najdłużej przebywało w szpitalu.
Jakie dokumenty trzeba złożyć
Uzupełniający urlop macierzyński można wykorzystać jednorazowo, bez dzielenia go na części. Przysługuje on bezpośrednio po zakończeniu podstawowego urlopu macierzyńskiego.
Pracownicy powinni złożyć wniosek do swojego pracodawcy najpóźniej 21 dni przed końcem urlopu macierzyńskiego. Inne osoby ubezpieczone również muszą dopełnić formalności jeszcze w czasie trwania urlopu macierzyńskiego.
Do wypłaty zasiłku potrzebne jest także zaświadczenie ze szpitala, w którym wskazany zostanie okres hospitalizacji dziecka, tydzień ciąży, w którym przyszło ono na świat, oraz jego masa urodzeniowa. Pracownicy przekazują dokumenty pracodawcy, osoby na umowie-zleceniu – zleceniodawcy, a przedsiębiorcy składają je bezpośrednio do ZUS.
Podstawą przyznania świadczenia jest wniosek ZUS ZAM oraz dokumentacja ze szpitala. Wniosek należy złożyć najpóźniej w ostatnim dniu urlopu macierzyńskiego.
Wsparcie, które daje realną pomoc
Nowe przepisy są odpowiedzią na potrzeby rodzin, które od pierwszych chwil po porodzie muszą mierzyć się z dodatkowymi wyzwaniami zdrowotnymi dziecka. Uzupełniający urlop macierzyński i zasiłek mają pomóc rodzicom spokojniej przejść przez ten trudny czas, zapewniając im nie tylko wsparcie finansowe, ale przede wszystkim możliwość dłuższej obecności przy dziecku.
Dane pokazują, że z rozwiązania korzysta coraz więcej osób, a wprowadzone przed rokiem przepisy stały się realnym wsparciem dla rodzin także w województwie zachodniopomorskim.