Koszalin, Poland
wydarzenia

Andrzej Zborowski laureatem nagrody Pro Arte

Autor ekoszalin za wzp.pl, fot. wzp.pl 21 Września 2015 godz. 13:30
Podczas inauguracji nowego sezonu artystycznego Opery na Zamku w Szczecinie, która odbyła się w niedzielę 20 września br., poznaliśmy tegorocznych laureatów nagrody Marszałka Województwa Zachodniopomorskiego Pro Arte. Są nimi Stanisław Biżek, Krzysztof Meisinger, Radosław Palus i Andrzej Zborowski.

Nagroda Pro Arte przyznawana jest corocznie za wybitne osiągnięcia w dziedzinie twórczości artystycznej, upowszechniania i ochrony kultury w województwie zachodniopomorskim, na podstawie oceny całokształtu działalności lub osiągnięć o istotnym znaczeniu dla regionu. Każdy laureat otrzymuje statuetkę Pro Arte dłuta krakowskiego artysty, Andrzeja Litwy, która przedstawia zarys ludzkiej postaci wspinającej się na palcach - ma symbolizować akt twórczy, natchnienie, wolność i lekkość – a także dyplom oraz 10 000 zł brutto. Do konkursu mogły zgłaszać się instytucje kultury, szkoły artystyczne, związki, fundacje i stowarzyszenia działające w sferze kultury, organy administracji rządowej i jednostki samorządu terytorialnego oraz przedstawiciele środowisk twórczych. W imieniu Andrzeja Zaborowskiego nagrodę odebrał Przemysław Wraga.

Andrzej Zborowski

Ur. w 1935 r. w Galicji – Łęgu pod Tarnowem. Śpiewak, wielki znawca i popularyzator muzyki, jeden z najwspanialszych polskich konferansjerów. Tuż po wojnie wyjechał wraz z rodzicami i trójką starszych braci na Śląsk. W Bytomiu ukończył liceum ogólnokształcące i oddzielnie, słynną średnią szkołę muzyczną „Braci Szafranków” w Rybniku. Jest absolwentem Wydziału Wokalnego Państwowej Wyższej Szkoły Muzycznej w Katowicach. Już podczas studiów występował jako solista i konferansjer muzyczny w filharmoniach; częstochowskiej i opolskiej. Po ukończeniu studiów został solistą Zespołu Madrygalistów Filharmonii Pomorskiej w Bydgoszczy, występował na licznych estradach krajowych i zagranicznych, m.in. w Bukareszcie, Ploesti, Lipsku, Halle i Kolonii. Dwukrotnie brał udział w festiwalach Młodzieży Muzycznej w Bayreuth (RFN), występując w partiach Jakuba („Flis” St. Moniuszki) oraz Stanisława („Verbum Mobile” s. Moniuszki). Był tez solistą i konferansjerem muzycznym w orkiestrach symfonicznych; w Katowicach, Poznaniu, Rzeszowie, Zabrzu i Rybniku. W swoim dorobku artystycznym ma wiele nagrań. 

W latach siedemdziesiątych zaproszony na gościnne występy do Koszalina – wraz z grupą innych artystów ze Śląska – przez ówczesnego dyrektora Koszalińskiej Orkiestry Symfonicznej, Andrzeja Cwojdzińskiego, przyjmuje propozycję osiedlenia się w Koszalinie. Tutaj poświęca się pracy zawodowej – przez 15 lat był etatowym śpiewakiem i konferansjerem. Po przejściu na śpiewaczą emeryturę (1985) nadal był etatowym (do 1992) prelegentem muzycznym przedpołudniowych koncertów umuzykalniających dla dzieci i młodzieży oraz konferansjerem podczas różnorodnych koncertów: organowych, filharmonicznych, festiwalowych, okolicznościowych. Przez wszystkie lata kariery zawodowej wykonał nieskończoną liczbę koncertów szkolnych, przedszkolnych, umuzykalniających i kameralnych, które pozostały w pamięci dzisiejszych 50, 40, 30 i 20-latków. Uwielbiany przez publiczność filharmoniczną za swoją elegancję, erudycję, wspaniałą polszczyznę i dowcip oraz ogromną wiedzę nt. muzyki, jej twórców i wykonawców. Wielka postać polskiej kultury przy jednocześnie olbrzymiej skromności.

Przez dziesięć lat prowadził audycje umuzykalniające dla klas VII-VIII na ogólnopolskiej antenie Polskiego Radia. Był to bardzo pożyteczny cykl edukacyjny z różnych przedmiotów pod nazwą „Radio – Szkole”. Udział Andrzeja Zborowskiego w tym cyklu był wówczas ewenementem na skalę kraju – większość tych audycji prowadziły osoby związane z Warszawą. Mimo przejścia na emeryturę nadal jest bardzo aktywny; zapowiada koncerty organowe, karnawałowe, montaże operowe i operetkowe, koncerty z okazji różnych świąt i uroczystości, uświetniając je swoją osobowością. Prowadzi przedpołudniowe koncertu umuzykalniające w szkołach, które są przedłużeniem dawnej działalności edukacyjnej Filharmonii Koszalińskiej. Aktywnie działa jako popularyzator muzyki w ramach Uniwersytetu III Wieku.

Andrzej Zborowski mimo 80 urodzin, które obchodzi w listopadzie br., prowadzi nadal w sposób niedościgniony wiele koncertów symfonicznych Filharmonii Koszalińskiej, Warmińsko-Mazurskiej, Rzeszowskiej, Sinfonia  Baltica w Słupsku i Opery Bydgoskiej. Stale współpracuje i prowadzi koncerty, recitale m.in. Bogusława Morki i Grażyny Brodzińskiej, np. w Sali Kongresowej w Warszawie, w Filharmonii Narodowej, w Filharmonii Gorzowskiej, podczas Festiwalu Pianistyki Polskiej w Słupsku, Festiwalu Organowego w Koszalinie, Kamieniu Pomorskim i Szczecinie, również w Toruniu, Ciechocinku, Wrocławiu, Pile, Elblągu, Jeleniej Górze. Jest wielką osobowością estrady, z pewnością jedną z największych w Polsce.

Na szczególne podkreślenie zasługuje praca Andrzeja Zborowskiego w regionie – nie do przecenienia jest jej aspekt edukacyjny. Jako przykład można tu przytoczyć koncerty wyjazdowe (wspierane również z budżetu Województwa), odbywające się od maja do grudnia w mniejszych miejscowościach, np. Białogardzie, Bobolicach, Darłowie i Darłówku, Dźwirzynie, Sarbinowie, Szczecinku czy Siemczynie. Dzięki niestrudzonej, wieloletnie pracy A. Zborowskiego mieszkańcy tych miejscowości mają niepowtarzalną, często jedyną szansę poznania wielkiego świata muzyki, jej twórców i wykonawców.
18 lipca br. w Filharmonii Koszalińskiej odbył się specjalny koncert z udziałem solistów najsłynniejszego teatru operowego świata – mediolańskiej „La Scali”, dedykowany Andrzejowi Zborowskiemu w osiemdziesiątą rocznicę urodzin.

Nagroda „Pro Arte” Marszałka została przyznana w uznaniu ponad 40-letniej pracy zawodowej na rzecz Filharmonii Koszalińskiej, Koszalina i Województwa Zachodniopomorskiego.

Poprzedni artykuł
Następny artykuł

Czytaj też

Z Koszalina na światowe sceny. Mateusz Kowalski z nagrodą Pro Arte

Art, fot. FB/Tomasz Sobieraj - 23 Października 2026 godz. 3:27
Mateusz Kowalski, Marek Łuczak, Paulina Ratajczak oraz Izabela Ewa Staśkiewicz zostali laureatami tegorocznych nagród Pro Arte Marszałka Województwa Zachodniopomorskiego. Dla pochodzącego z Koszalina gitarzysty to drugie takie wyróżnienie. Pierwsze otrzymał w 2020 roku. Nagrody Pro Arte przyznawane są za całokształt działalności lub określone przedsięwzięcia o istotnym znaczeniu dla Pomorza Zachodniego. Obejmują zarówno osiągnięcia artystyczne, jak i upowszechnianie oraz ochronę kultury.   Tegoroczni laureaci reprezentują różne obszary życia kulturalnego: Mateusz Kowalski - gitarzysta klasyczny pochodzący z Koszalina, występujący na międzynarodowych scenach; Marek Łuczak - zaangażowany w ochronę dziedzictwa kulturowego; Paulina Ratajczak - upowszechniająca kulturę i sztukę wśród najmłodszych; Izabela Ewa Staśkiewicz - malarka. Kowalski po raz pierwszy został laureatem Pro Arte w 2020 roku. Doceniono wówczas jego osiągnięcia międzynarodowe oraz promowanie Polski i Pomorza Zachodniego. O tamtym sukcesie pisaliśmy we wrześniu 2020 roku. Urodzony w 1995 roku w Koszalinie muzyk rozpoczął naukę gry na gitarze jako siedmiolatek. Przez kolejne lata kształcił się pod kierunkiem Dariusza Schmidta w Zespole Państwowych Szkół Muzycznych im. Grażyny Bacewicz. Następnie ukończył Uniwersytet Muzyczny Fryderyka Chopina w Warszawie w klasie Ryszarda Bałauszki, otrzymując medal Magna cum Laude. Umiejętności doskonalił także w Darmstadt pod kierunkiem Tilmana Hoppstocka.   Artysta koncertował w ponad 20 krajach, między innymi w Nowym Jorku, Paryżu i Londynie. Występował w wiedeńskim Musikverein oraz Shanghai Grand Theatre. Jego repertuar obejmuje utwory od renesansu po muzykę współczesną. Wśród najważniejszych sukcesów konkursowych Kowalskiego znajdują się zwycięstwo w EuroStrings International Competition w Londynie w 2019 roku oraz triumf w European Bach Guitar Award w Darmstadt w 2025 roku. Wcześniej zdobywał pierwsze nagrody między innymi w Antony pod Paryżem, austriackim Rust i Krynicy-Zdroju. Występował także podczas Bachfestu w Lipsku oraz festiwalu „Chopin i jego Europa” w Warszawie. Jednym z jego najbardziej oryginalnych przedsięwzięć było wykonanie Koncertu fortepianowego f-moll op. 21 Fryderyka Chopina w aranżacji na gitarę i orkiestrę. Pierwsze wykonanie tej wersji na żywo odbyło się w 2023 roku podczas festiwalu „Chopin i jego Europa”. Kowalski wystąpił z {oh!} Orkiestrą pod dyrekcją Martyny Pastuszki.   Szczególne znaczenie dla związku artysty z rodzinnym miastem ma album „Slavic Sessions”, nagrany wspólnie ze słoweńskim gitarzystą Makiem Grgiciem. Materiał zarejestrowano w maju 2025 roku w sali koncertowej Filharmonii Koszalińskiej. Na płycie znalazły się kompozycje Fryderyka Chopina, Antonína Dvořáka, Marka Pasiecznego i Miroslava Tadicia, odwołujące się do słowiańskiego dziedzictwa muzycznego. Za ten album obaj gitarzyści otrzymali nominację do Grammy 2026 w kategorii Best Chamber Music/Small Ensemble Performance, dotyczącej wykonania muzyki kameralnej lub przez mały zespół.   Dorobek Kowalskiego doceniano również w Koszalinie. Artysta otrzymał tytuły „Artysta Roku 2019” i „Artysta Roku 2025”. Drugie z tych wyróżnień wręczono mu podczas XVI Gali Koszalińskiej Kultury w 2026 roku, kiedy znalazł się także wśród nagrodzonych za osiągnięcia w dziedzinie kultury. Działalność koncertową łączy z pracą dydaktyczną. Od października 2019 roku jest wykładowcą Uniwersytetu Muzycznego Fryderyka Chopina w Warszawie, a doświadczeniem dzieli się również podczas kursów mistrzowskich i festiwali gitarowych.     Obok muzycznej kariery o międzynarodowym zasięgu doceniono pracę związaną z zachowywaniem dziedzictwa, edukacją kulturalną dzieci oraz malarstwem. To działania, które pozwalają zarówno chronić dorobek poprzednich pokoleń, jak i budować zainteresowanie sztuką wśród nowych odbiorców. Podczas gali podziękowano laureatom za talent, pasję i pracę na rzecz kultury Pomorza Zachodniego. W uroczystości uczestniczył również prezydent Koszalina Tomasz Sobieraj. Marszałek województwa, Olgierd Geblewicz podkreślił znaczenie docierania ze sztuką i jej wartościami do różnych pokoleń mieszkańców regionu. Dla Koszalina szczególnym akcentem tegorocznej gali był jednak sukces Mateusza Kowalskiego.  - To wspaniale widzieć, jak koszalinianin rozwija swoją pasję i odnosi sukcesy na międzynarodowej scenie - napisał Tomasz Sobieraj, prezydent Koszalina. Z kolei marszałek podziękował nagrodzonym za talent i zaangażowanie. Podkreślił znaczenie ich pracy w docieraniu ze sztuką i jej wartościami do różnych pokoleń mieszkańców Pomorza Zachodniego.