Żołnierze sami dobiorą część wyposażenia. „Zielona lista” MON ruszy w październiku

Nowe zasady będą miały znaczenie dla żołnierzy w całym kraju, również pełniących służbę w Koszalinie i regionie. Nie oznaczają jednak pełnej dowolności ani rezygnacji z wyposażenia wydawanego przez wojsko.

Nie dowolny produkt, lecz zatwierdzony model

Zielona Lista będzie publicznym wykazem konkretnych produktów dopuszczonych do używania podczas wykonywania zadań służbowych. Każda pozycja ma zawierać nazwę i opis przedmiotu, jego parametry techniczne, dane producenta oraz informacje o certyfikatach potwierdzających spełnienie wymagań wojska.

Mechanizm został określony w decyzji nr 173/MON z 7 września 2026 roku. Produkt będzie musiał przejść ocenę właściwości użytkowych, bezpieczeństwa oraz wpływu na zdrowie żołnierza.

Dopiero po pozytywnej weryfikacji i wpisaniu konkretnego modelu do katalogu wojskowy będzie mógł kupić go prywatnie i zgodnie z przepisami używać podczas służby.

Rękawice, gogle i ochronniki słuchu

W pierwszej kolejności na Zieloną Listę mogą trafić przedmioty dobierane indywidualnie, między innymi:

• rękawice taktyczne,
• okulary i gogle ochronne,
• ochronniki słuchu,
• pasy oraz elementy oporządzenia,
• wybrane obuwie i wyposażenie terenowe.

Podczas Międzynarodowego Salonu Przemysłu Obronnego w Kielcach przedstawiciele MON wskazywali również na niewielkie drony obserwacyjne o zasięgu kilku kilometrów. Takie urządzenia mają z czasem stać się jednym z elementów indywidualnego wyposażenia żołnierza. Nie oznacza to jednak, że automatycznie znajdą się w pierwszej wersji katalogu.

Szczegółowy wykaz nie został jeszcze opublikowany. O jego zawartości mają decydować wojskowe zespoły problemowe, składające się z osób posiadających wiedzę i doświadczenie w danej dziedzinie.

Hełmy i kamizelki poza tym trybem

Zielona Lista nie obejmie wszystkiego. Z tego trybu wyłączone mają być między innymi hełmy oraz kamizelki z ochroną balistyczną. Osobnym procedurom nadal będzie podlegać także uzbrojenie, części broni, komponenty i inne elementy zaliczane do sprzętu wojskowego.

Resort zapowiada również ograniczenia dotyczące mundurów. Umundurowanie jest chronione przepisami, a wojsko musi zachować jednolity wygląd oraz możliwość identyfikowania żołnierzy. Szczegółowe ograniczenia opisuje również analiza zasad funkcjonowania Zielonej Listy.

Produkty ocenią wojskowi praktycy

Producenci i dostawcy będą mogli zgłaszać swoje produkty za pośrednictwem elektronicznego formularza. Ogłoszenie o naborze ma określać wymagane parametry, dokumenty, certyfikaty i kryteria oceny.

Po sprawdzeniu dokumentacji produkt trafi do właściwego zespołu problemowego. To wojskowi specjaliści mają ocenić, czy spełnia on wymagania techniczne i może być bezpiecznie wykorzystywany podczas służby. Ostateczny wpis będzie wymagał zatwierdzenia przez ministra obrony narodowej lub upoważnioną osobę.

Lista ma być stale aktualizowana. Produkt będzie mógł z niej zniknąć, jeśli przestanie spełniać wymagania, utraci właściwości użytkowe albo pojawią się zastrzeżenia dotyczące jego bezpieczeństwa.

Zakup za własne pieniądze

Umieszczenie produktu w katalogu nie oznacza, że wojsko sfinansuje jego zakup. Na obecnym etapie żołnierz będzie kupował dodatkowe wyposażenie za własne pieniądze. Zielona Lista ma jedynie potwierdzać, że dany przedmiot może być legalnie używany podczas służby.

Przedstawiciele MON nie wykluczają, że w przyszłości pojawi się system ekwiwalentów lub innych form rozliczania takich zakupów. Na razie nie podjęto jednak żadnej decyzji w tej sprawie.

Kolejny etap operacji „Szpej”

Zielona Lista jest częścią prowadzonej od 2024 roku operacji „Szpej”, której celem jest modernizacja indywidualnego wyposażenia żołnierzy – od mundurów i obuwia po ochronę balistyczną, broń, oporządzenie oraz łączność.

MON zakłada, że do końca 2026 roku potrzeby żołnierzy w zakresie wyposażenia indywidualnego zostaną zaspokojone w co najmniej 90 proc. Liczba hełmów kompozytowych ma wzrosnąć z około 80 tys. w 2023 roku do 350 tys. pod koniec 2026 roku. W ramach programu SAFE planowany jest również zakup około 70 tys. kolejnych kamizelek z ochroną balistyczną.

Publiczny katalog i aplikacja Żołnierz RP

Decyzja MON zacznie obowiązywać 10 października 2026 roku. Następnie resort ma uruchomić trzy cyfrowe narzędzia:

• publiczną stronę internetową Zielonej Listy,
• formularz umożliwiający zgłaszanie produktów,
• specjalną zakładkę w aplikacji Żołnierz RP.

Narzędzia te mają zostać udostępnione w ciągu 40 dni od wejścia decyzji w życie. Sam katalog będzie uzupełniany stopniowo, wraz z ocenianiem i zatwierdzaniem kolejnych produktów.