Czy to przyszła Pani Prezydent Koszalina?

Były pytania o pracę prezydenta, o miasto, o ważne decyzje i o to, czy ten gabinet naprawdę jest taki ważny. Można podejrzewać, że gdyby spotkanie potrwało dłużej, padłyby również pytania o budżet obywatelski na lody, remont wszystkich placów zabaw naraz oraz obowiązkową drzemkę dla radnych po sesji.

Przy tej okazji pojawiła się też myśl całkiem poważna, choć podana z uśmiechem. Wśród dotychczasowych włodarzy Koszalina byli sami mężczyźni. Obecny prezydent Tomasz Sobieraj objął urząd 7 maja 2024 roku po wygranych wyborach samorządowych. Może więc kiedyś ta statystyka się zmieni? Może jedna z małych mieszkanek, które dziś zadają pytania w gabinecie prezydenta, za kilkanaście albo kilkadziesiąt lat sama w nim zasiądzie?

Na razie jednak najważniejsze jest coś innego: żeby dzieci miały odwagę pytać, marzyć i wierzyć, że miasto jest również ich miejscem. Bo wielkie kariery nie zawsze zaczynają się od kampanii wyborczej. Czasem zaczynają się od wizyty przedszkolaków w urzędzie, szeroko otwartych oczu i pytania: „A co tu właściwie się robi?”.

Z tą małą przyszłą Panią Prezydent (kimkolwiek będzie) trzymamy więc kciuki. A całej grupie V z Przedszkola nr 3 życzymy, żeby nigdy nie zabrakło im ciekawości, odwagi i marzeń. Bo kto wie? Koszalin jeszcze niejedną niespodziankę przed sobą ma.

Włodarze Koszalina od lat 70. do dziś. Od czasów administracyjnych nominacji do bezpośrednich wyborów

Historia samorządu w Koszalinie to nie tylko daty, kadencje i nazwiska. To także opowieść o tym, jak zmieniało się zarządzanie miastem, sposób wyboru jego władz oraz sama rola mieszkańców w decydowaniu o lokalnej wspólnocie. Od lat 70. XX wieku przez gabinety miejskich włodarzy przewinęło się kilkanaście osób, które w różnych realiach politycznych i ustrojowych odpowiadały za kierowanie Koszalinem.

Warto pamiętać, że przed 1990 rokiem władze miejskie funkcjonowały w zupełnie innym systemie niż obecnie. Włodarze miast byli powoływani w ramach ówczesnych struktur państwowych i partyjnych, a nie wybierani przez mieszkańców w powszechnych wyborach samorządowych. Dopiero przełom 1989 i 1990 roku otworzył drogę do realnej samorządności lokalnej.

Pierwsze wolne wybory do rad gmin odbyły się 27 maja 1990 roku. To właśnie ta data uznawana jest za symboliczny początek odrodzonego samorządu terytorialnego w Polsce. Od tego momentu mieszkańcy zyskali realny wpływ na skład rad gmin, a tym samym na kierunek rozwoju swoich miast i miejscowości.

Kolejnym ważnym etapem była reforma z 2002 roku. Ustawa z 20 czerwca 2002 roku wprowadziła bezpośredni wybór wójtów, burmistrzów i prezydentów miast. Oznaczało to, że mieszkańcy mogli już bezpośrednio wskazywać osobę, która będzie pełniła funkcję włodarza miasta.

Włodarze Koszalina od 1973 roku

Wśród osób kierujących Koszalinem od lat 70. znaleźli się zarówno włodarze funkcjonujący jeszcze w realiach Polski Ludowej, jak i prezydenci miasta wybierani już po przemianach samorządowych.

Chronologicznie lista wybranych prezydentów i burmistrzów Koszalina przedstawia się następująco:

Bernard Kokowski pełnił funkcję od 9 grudnia 1973 roku do 21 kwietnia 1981 roku. Był jednym z najdłużej urzędujących włodarzy Koszalina w okresie przed transformacją ustrojową.

Po nim stanowisko objął Jan Kuć, który kierował miastem od 22 kwietnia 1981 roku do 22 maja 1983 roku.

Kolejnym włodarzem był Stanisław Mazur, sprawujący urząd od 1 sierpnia 1983 roku do 3 kwietnia 1986 roku.

Następnie funkcję objął Eugeniusz Żuber, którego okres urzędowania był stosunkowo krótki — od 4 kwietnia 1986 roku do 11 sierpnia 1986 roku.

Od 12 sierpnia 1986 roku do 6 czerwca 1990 roku miastem kierował Janusz Wojtych. To właśnie za jego kadencji Koszalin wszedł w czas politycznych i samorządowych przemian.

Po 1990 roku: początek nowego samorządu

Po pierwszych wolnych wyborach samorządowych w 1990 roku rozpoczął się nowy etap w historii zarządzania miastem. Od 7 czerwca 1990 roku do 30 czerwca 1994 roku funkcję włodarza Koszalina pełnił Bogdan Krawczyk.

Po nim, przez krótki okres, obowiązki sprawował Eugeniusz Redlarski. Jego kadencja trwała od 1 lipca 1994 roku do 18 lutego 1995 roku.

Następnie urząd objął Antoni Grzechowski, który kierował miastem od 17/18 lutego 1995 roku do 30 października 1998 roku.

Kolejnym prezydentem Koszalina był Henryk Sobolewski. Pełnił funkcję od 31 października 1998 roku do 17 listopada 2002 roku. Był ostatnim włodarzem miasta przed wejściem w życie przepisów umożliwiających bezpośredni wybór prezydentów miast przez mieszkańców.

Era bezpośrednich wyborów

Rok 2002 był dla polskiego samorządu przełomowy. Od tego momentu prezydenci miast zaczęli być wybierani bezpośrednio przez mieszkańców. W Koszalinie pierwszym prezydentem wybranym w tym trybie został Mirosław Mikietyński, który pełnił funkcję od 18 listopada 2002 roku do 9 grudnia 2010 roku. Kierował miastem przez dwie kadencje.

Po nim urząd objął Piotr Jedliński, który był prezydentem Koszalina od 9 grudnia 2010 roku do 7 maja 2024 roku. To najdłuższy okres sprawowania tej funkcji w najnowszej historii miasta.

Od 7 maja 2024 roku prezydentem Koszalina jest Tomasz Sobieraj. To obecny włodarz miasta i kolejna osoba na liście tych, którzy odpowiadają za kierunek rozwoju Koszalina.